GOMES, Flávio; PAIXÃO, Marcelo. Raça, pós-emancipação, cidadania e modernidade no Brasil: questões e debates. Revista Maracanan, Rio de Janeiro, Brasil, v. 4, n. 4, p. 171–194, 2014. Disponível em: https://www.e-publicacoes.uerj.br/maracanan/article/view/13231. Acesso em: 26 mar. 2026.